TPHT- Văn miếu Hà Tĩnh ngày xưa là nơi lưu danh các bậc hiền tài, tôn vinh đạo học, tôn vinh các giá trị văn hóa và trở thành niềm tự hào của người dân Hà Tĩnh. Trải qua thăng trầm của lịch sử, Văn Miếu Hà Tĩnh đã không còn được duy trì. Thể theo nguyện vọng của nhân dân, thời gian qua thành phố Hà Tĩnh đã tiến hành phục dựng Văn miếu trên nền cũ, với mong muốn góp thêm một địa chỉ văn hóa, giáo dục truyền thống và tôn vinh đạo học.

Toàn cảnh Văn Miếu hiện nay nhìn từ trên cao

Văn Miếu Hà Tĩnh được xây dựng từ năm Minh Mệnh thứ 14 (1833) trên cánh đồng thuộc làng Hoàn, xã Đông Lộ, nay là tổ dân phố Vĩnh Hòa, phường Thạch Linh, thành phố Hà Tĩnh.

Trải qua thăng trầm của lịch sử và sự tàn phá của các cuộc chiến tranh, đến năm 1955, Văn Miếu Hà Tĩnh đã bị phá dỡ hoàn toàn, chỉ còn lại rất ít dấu tích. Hiện nay, hiện vật duy nhất còn lại là chiếc lư hương của Văn Miếu Hà Tĩnh xưa (Trên lư hương có khắc dòng chữ “Thạch Hà Văn Miếu” bằng chữ Hán) đã được thỉnh về thờ tại Ban thờ cộng đồng, nhà Tiền tế Văn Miếu.

Để bảo tồn và phát huy các giá trị của di tích lịch sử văn hóa Văn Miếu và nhằm tôn vinh truyền thống hiếu học của quê hương Hà Tĩnh, ngày 15/7/2010, UBND tỉnh đã phê duyệt dự án Phục hồi và phát huy giá trị Di tích Văn Miếu Hà Tĩnh, với quy mô 1,67ha, chính trên nền đất cũ của Văn Miếu xưa với tổng kinh phí đầu tư 72 tỷ đồng, trong đó chủ yếu kêu gọi nguồn xã hội hóa. Công trình do UBND thành phố Hà Tĩnh làm chủ đầu tư.

Ngày 28/10/2013, Văn Miếu Hà Tĩnh chính thức được khởi công phục dựng. Dưới sự chỉ đạo của tỉnh, UBND TP Hà Tĩnh đã nỗ lực huy động các nguồn lực xã hội hóa từ các doanh nghiệp, con em quê hương Hà Tĩnh từ mọi miền Tổ quốc và việt kiều từ nước ngoài. Đặc biệt, Quỹ Thiện Tâm thuộc Tập đoàn Vingroup đã tài trợ thi công nhà Đại bái và cũng là nhà tài trợ phần nội thất đồ thờ và đúc tượng thờ các danh nhân.

Trải qua thời gian dài thi công với nhiều lần chỉnh sửa, phục dựng đảm bảo các yếu tố văn hóa tâm linh, đến tháng 12 năm 2019, Văn Miếu cơ bản hoàn thành các hạng mục chính. Theo đó, các hạng mục công trình dự án được phục dựng theo kiến trúc xưa, ngay trên phần đất cũ của Văn Miếu xưa, có diện tích 1,67ha gồm hai khu chức năng, đó là: khu tâm linh và khu sinh hoạt, trong đó có: Nhà Đại bái đường (gồm 3 nhà: Tiền tế, Phương đình, Hậu cung), nhà Tả vu, Hữu vu, Lầu chuông, Lầu trống, cổng Tam quan, hồ Bán nguyệt…

Văn Miếu Hà Tĩnh hoàn thành là nơi lưu danh các bậc hiền tài. Công trình được phục dựng sẽ góp phần bảo tồn và phát huy những nét đẹp, giá trị văn hóa truyền thống của vùng đất Hà Tĩnh địa linh nhân kiệt.

Để gìn giữ và phát huy giá trị văn hóa truyền thống tốt đẹp của dân tộc,  truyền thống hiếu học của người Việt nói chung, người Hà Tĩnh nói riêng, sau khi tổ chức các hội thảo, xin ý kiến của các nhà khoa học, các chuyên gia nghiên cứu văn hóa, các bậc lão thành, cán bộ và nhân dân trên địa bàn, ngành Văn hóa và thành phố Hà Tĩnh đã thống nhất bài trí thờ tự tại Bái đường Văn Miếu gồm: Bài vị Chi thánh “Khổng Tử”; đồng thời đúc tượng đồng thờ 5 vị danh nhân tiêu biểu đã có công làm rạng danh truyền thống đạo học của dân tộc Việt Nam nói chung và vùng đất Hà Tĩnh nói riêng, gồm: Nhà giáo Chu Văn An và 4 danh nhân quê  Hà Tĩnh là: Thám hoa Nguyễn Huy Oánh, Hải Thượng Lãn Ông Lê Hữu Trác, La Sơn Phu Tử Nguyễn Thiếp và Đại thi hào Nguyễn Du, danh nhân văn hóa thế giới; các tượng thờ được đúc bằng đồng nguyên khối.

Các danh nhân được chọn đúc tượng thờ trong Khu di tích Văn Miếu là kết quả của quá trình nghiên cứu, tìm hiểu, trưng cầu ý kiến của các cơ quan chuyên ngành, các chuyên gia nghiên cứu văn hóa và cán bộ nhân dân trên địa bàn.

Mặc dù bước đầu phục dựng và đưa vào hoạt động còn nhiều khó khăn, bất cập. Cơ sở vật chất chưa ngang tầm, đường vào di tích Văn Miếu chưa hoàn thành, một số trang thiết bị còn thiếu nhưng vượt lên tất cả với mong muốn đưa Văn Miếu trở thành địa chỉ sinh hoạt văn hóa tín ngưỡng của nhân dân, đơn vị được giao trực tiếp quản lý hoạt động của Văn Miếu là Trung tâm Văn hóa- truyền thông thành phố đã xây dựng quy chế hoạt động, giao trách nhiệm cho cán bộ, nhân viên chuyên ngành tập trung quản lý, vệ sinh, tu bổ thường xuyên để đảm bảo các yếu tố văn hóa, tâm linh.

Lãnh đạo Tỉnh, Thành phố dâng hương tưởng nhớ các vị Danh nhân tại Văn Miếu

Hiện nay, mọi hoạt động liên quan đến việc cúng tế tại Văn Miếu đều do Tổ  quản lý di tích Văn Miếu của Trung tâm điều hành.  Mỗi năm Văn Miếu tổ chức lễ giỗ các danh nhân, thắp hương cúng lễ vào các ngày rằm, mồng 1 hàng tháng. Riêng trong tháng Giêng, tháng hành hương lễ chùa đầu năm người dân địa phương đến viếng Miếu đông hơn hẳn. 

Đánh giá việc hoàn thành đưa công trình văn miếu vào sử dụng và kế hoạch đầu tư, phát triển trong thời gian tới Ông Phạm Hùng Cường- Phó Chủ tịch UBND thành phố Hà Tĩnh cho biết " Việc đưa công trình Văn Miếu vào sử dụng có ý nghĩa rất lớn trong đời sống văn hóa, tinh thần của nhân dân thành phố Hà Tĩnh. Hiện nay thành phố đang tiếp tục huy động nguồn lực để hoàn thiện hạ tầng xung quanh, đồng thời chỉ đạo các ngành liên quan đầu tư bổ sung cơ sở vật chất như: tôn tạo đường vào Văn Miếu, xây dựng hạng mục Miếu Môn, hệ thống nhà trưng bày, khu nhà làm lễ phục vụ người dân đến dâng hương, cúng lễ, khu nhà quản lý và nhiều hạng mục phụ trợ khác... Thành phố cũng đã liên hệ với Liên hiệp Hội khoa học tỉnh để sưu tầm các tài liệu, hiện vật ghi nhận về lịch sử phát triển của Văn Miếu Hà Tĩnh. Tới đây thành phố sẽ tổ chức các hoạt động văn hóa nghệ thuật, tôn vinh, khen thưởng học sinh giỏi, các tập thể, cá nhân có thành tích xuất sắc trong học tập, công tác...tại di tích Văn Miếu để tưởng nhớ các bậc tiền nhân, đề cao tinh thần tôn sư trọng đạo của dân tộc, góp phần khẳng định trí tuệ của tuổi trẻ thành phố Hà Tĩnh..."

Với những nỗ lực vượt lên khó khăn và sự đầu tư, quan tâm của cấp ủy, chính quyền, ngành chuyên môn, hoạt động bảo tồn các giá trị văn hóa cũng như công tác thờ tự tại Văn Miếu đang từng bước đi vào nề nếp. Hoạt động thờ tự, thắp hương, dâng viếng, cúng lễ được tổ chức chu đáo, trang nghiêm, bước đầu tạo thành địa chỉ văn hóa, tâm linh phục vụ nhân dân trong và ngoài thành phố đến thắp hương, dâng lễ...Nhưng hơn hết, việc phục dựng, đi vào hoạt động của Văn Miếu Hà Tĩnh đáp ứng được niềm mong mỏi, nhu cầu văn hóa của người dân địa phương.

Người dân TP Hà Tĩnh thắp hương, cúng lễ ngày đầu năm mới tại Văn Miếu

Văn miếu Hà Tĩnh xưa có một bề dày lịch sử khá đầy đặn, với nhiều giá trị được tôn thờ. Văn miếu Hà Tĩnh hiện nay dù được xây dựng một cách khang trang, nhưng vẫn giữ được nét cơ bản mô hình di sản quý của kiến trúc xưa. Những danh nhân được thờ tự tại đây được suy tôn là vạn thế sư biểu hoặc là những bậc thầy về giáo dục, những người có nhiều công lao đóng góp cho quê hương đất nước, đặc biệt là đã làm rạng danh truyền thống hiếu học của quê hương.

Về lâu dài, cấp ủy, chính quyền thành phố Hà Tĩnh đang tiếp tục kêu gọi nguồn lực từ xã hội để tiếp tục đầu tư, tôn tạo, hoàn thành các hạng mục còn dở dang, với mục tiêu phục dựng Văn miếu Hà Tĩnh một cách đúng nghĩa, không chỉ trở thành không gian tâm linh, mà còn là nơi lưu giữ đạo học, là niềm tự hào về truyền thống văn hóa của vùng đất Thành Sen nói riêng và Hà Tĩnh nói chung.

 


Đánh giá:

lượt đánh giá: , trung bình:



 Bình luận


Mã xác thực không đúng.
    Văn bản mới ban hành
    Bản đồ thành phố Hà Tĩnh
    PHÁT THANH THÀNH PHỐ HÀ TĨNH
    Tình hình giải quyết hồ sơ
     Liên kết website
    Thống kê: 603.446
    Online: 18